Các nội dung dự kiến sẽ được bàn thảo tại Hội nghị Trung ương 5
Trên cơ sở phân tích bối cảnh, các yếu tố chi phối nêu trên, kết hợp với thông lệ tổ chức của các hội nghị trung ương giữa nhiệm kỳ ĐCSTQ, có thể dự báo một số nhóm nội dung trọng tâm nhiều khả năng sẽ được đưa ra bàn thảo, quyết nghị tại Hội nghị Trung ương 5 khóa XX.
Các biện pháp kích thích tăng trưởng, thúc đẩy tiêu dùng, cải cách doanh nghiệp nhà nước và đầu tư ra bên ngoài
Với việc Quy hoạch 5 năm lần thứ 15 (2026-2030) đã chính thức bước vào năm triển khai đầu tiên, Hội nghị Trung ương 5 nhiều khả năng sẽ tiến hành sơ kết, đánh giá kết quả thực hiện một năm đầu và đưa ra các điều chỉnh, bổ sung chính sách cần thiết. Trọng tâm đặt vào các vấn đề:
Một là, các gói giải pháp kích thích tiêu dùng nội địa mạnh mẽ hơn, có thể bao gồm mở rộng trợ cấp tiêu dùng, cải cách hệ thống an sinh xã hội (y tế, hưu trí, giáo dục) nhằm kích thích sức tiêu dùng của các hộ gia đình – vốn được xem là nguyên nhân sâu xa khiến tỷ lệ tiêu dùng trên GDP của Trung Quốc vẫn thấp hơn đáng kể so với các nền kinh tế phát triển khác;
Hai là, tiếp tục cải cách doanh nghiệp nhà nước theo hướng nâng cao hiệu quả, đẩy mạnh hỗn hợp sở hữu, thúc đẩy hợp tác công – tư, đồng thời củng cố vai trò của khu vực kinh tế nhà nước tại các lĩnh vực chiến lược, huyết mạch;
Ba là, thúc đẩy chiến lược mở rộng thị trường quốc tế của các doanh nghiệp Trung Quốc, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ xanh, xe điện, năng lượng tái tạo, hạ tầng số – nhằm tận dụng lợi thế cạnh tranh về công nghệ, chi phí để mở rộng thị phần quốc tế trong bối cảnh thị trường nội địa bị thu hẹp bởi già hóa dân số;
Bốn là, các biện pháp xử lý rủi ro tài chính, đặc biệt là nợ của chính quyền địa phương và tháo gỡ các vấn đề của thị trường bất động sản, ổn định tình hình theo quan điểm “nhà để ở, không phải để đầu cơ”. Việc thực thi các biện pháp trên tinh thần khắc phục theo lộ trình thận trọng thay vì để xảy ra đổ vỡ đột ngột.
Vấn đề cạnh tranh công nghệ, chuỗi cung ứng
Hướng tới phát triển nền kinh tế trình độ cao, vấn đề cạnh tranh công nghệ và tìm cách khai thác đa chuỗi cung ứng trở thành yếu tố rất quan trọng. Trung Quốc sẽ vừa tìm cách khai thác chuỗi cung ứng cũ đang trong quá trình phân mảnh và tự tạo dựng chuỗi cung ứng mới. Đó sẽ là một trong những nội dung được ưu tiên hàng đầu, phản ánh nhận thức xuyên suốt của giới lãnh đạo Trung Quốc rằng tự chủ công nghệ (đặc biệt trong các lĩnh vực cạnh tranh mạnh mẽ với phương Tây như chip bán dẫn cao cấp, thiết bị quang khắc) là điều kiện tiên quyết cho an ninh phát triển dài hạn.
Nội dung bàn thảo có thể xoay quanh: việc đẩy nhanh cơ chế nhà nước “tổng động viên” nguồn lực quốc gia cho nghiên cứu, phát triển các công nghệ then chốt; tăng cường phối hợp giữa chính sách công nghiệp, chính sách tài khóa – tiền tệ và chính sách đối ngoại nhằm bảo đảm an toàn chuỗi cung ứng nói chung và chuỗi cung ứng các nguyên liệu chiến lược (đất hiếm, khoáng sản quan trọng, chip bán dẫn, nhất là trong bối cảnh, Trung Quốc vừa ban hành Sắc lệnh số 834 của Quốc vụ viện về an ninh công nghiệp và chuỗi cung ứng[1]. Đồng thời, cân bằng giữa việc duy trì mở cửa, thu hút đầu tư nước ngoài với mục tiêu tự chủ chiến lược, giảm khả năng bị tổn thương trước các biện pháp trừng phạt, cấm vận công nghệ từ bên ngoài cũng là một vấn đề cần thảo luận trước những biến động mới của bối cảnh quốc tế.
Các vấn đề về quốc phòng, an ninh
Tiếp nối chủ trương đã được xác lập tại Hội nghị Trung ương 4 khóa XX và được tái khẳng định tại phiên họp Bộ Chính trị cuối tháng 7/2026, Hội nghị Trung ương 5 nhiều khả năng sẽ tiếp tục cụ thể hóa các định hướng lớn về hiện đại hóa quốc phòng và quân đội trong khuôn khổ Quy hoạch 5 năm lần thứ 15, hướng tới mục tiêu cơ bản hoàn thành hiện đại hoá năm 2035.
Các nội dung có thể bao gồm: đẩy mạnh xây dựng “hệ thống quân sự thông minh” gắn với công nghệ không người lái, tác chiến không gian mạng; tiếp tục chấn chỉnh kỷ luật, đẩy mạnh chống tham nhũng trong quân đội nhằm khôi phục lòng tin sau loạt vụ việc nghiêm trọng liên quan tới các tướng lĩnh cấp cao; củng cố cơ chế lãnh đạo tuyệt đối của Đảng đối với quân đội (nguyên tắc “Đảng chỉ huy súng”); và định hướng phân bổ ngân sách quốc phòng cho giai đoạn 5 năm tới, trong bối cảnh môi trường an ninh khu vực và toàn cầu tiếp tục diễn biến phức tạp.
Đồng thời, vấn đề an ninh trên các lĩnh vực mới nổi cũng cần phải thảo luận, làm rõ thêm tại hội nghị, bổ sung cho khái niệm an ninh tổng thể của Trung Quốc.
Vấn đề Đài Loan và Biển Đông
Hội nghị Trung ương 5 sẽ có những đánh giá, định hướng cụ thể hơn đối với hai điểm nóng chiến lược sát sườn Đại Lục gồm: eo biển Đài Loan và Biển Đông. Đối với vấn đề Đài Loan, Trung Quốc sẽ tiếp tục kiên trì nguyên tắc “một Trung Quốc”, kiên quyết phản đối các hoạt động mà Bắc Kinh coi là “ly khai”, đồng thời duy trì chiến lược gây sức ép tổng hợp – kết hợp răn đe quân sự với các biện pháp “vùng xám” hành chính – dân sự và sức ép kinh tế – ngoại giao, trong khi vẫn kiềm chế sử dụng vũ lực trực tiếp để sáp nhập nhằm tránh một cuộc đối đầu quân sự trực diện với Mỹ trong giai đoạn hiện nay – giai đoạn Trung Quốc còn cần thời gian để hoàn thiện hiện đại hóa quân đội (mục tiêu 2035) và ổn định kinh tế trong nước.
Trong đó, các nội dung thảo luận có thể gây chú ý xoay quanh việc mở rộng vùng xám trong điều kiện mới như thế nào, quá trình liên tục tạo ra các thực tế “bình thường mới” trong tương lai có thể đạt được hiệu quả đến đâu, liệu đã đến thời điểm mấu chốt như các dự báo của phương Tây về cột mốc 2027[2] đối với vấn đề Đài Loan hay chưa. Các kịch bản giả định cho vấn đề Đài Loan sẽ được thảo luận sâu hơn tại Hội nghị lần này.
Đối với vấn đề Biển Đông, chủ trương giải quyết tranh chấp thông qua đàm phán song phương, thúc đẩy hoàn tất Bộ Quy tắc Ứng xử ở Biển Đông (COC) với ASEAN cũng sẽ được nhắc tới. Vấn đề nằm ở chỗ, nếu các giả định về tình hình Đài Loan được thảo luận sôi nổi, cũng sẽ kéo theo các giả định tương ứng đối với vấn đề Biển Đông nhằm hỗ trợ cho các tính toán của Trung Quốc.
Một số công tác chuẩn bị của Trung Quốc cho Đại hội lần thứ XXI
Đây là nội dung có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, bởi theo thông lệ và chu kỳ tổ chức, Hội nghị Trung ương 5 khóa XX (2026) sẽ là một trong những mốc quan trọng cuối cùng trước khi bước vào giai đoạn nước rút chuẩn bị cho Đại hội XXI (dự kiến cuối năm 2027). Các nội dung chuẩn bị dự kiến bao gồm:
Về các văn kiện Đại hội Đảng: Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc có thể bắt đầu định hình các nội dung tổng kết, đánh giá kết quả thực hiện Nghị quyết Đại hội XX, làm cơ sở lý luận, thực tiễn cho việc xây dựng Báo cáo Chính trị trình Đại hội XXI, đặc biệt là các nội dung liên quan tới việc cụ thể hóa tư tưởng Tập Cận Bình về chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc thời đại mới trong bối cảnh mới; định hướng lộ trình thực hiện mục tiêu “hai bước”: hướng tới năm 2035 cơ bản thực hiện hiện đại hóa xã hội chủ nghĩa và năm 2049 xây dựng cường quốc xã hội chủ nghĩa hiện đại[3], hoàn thành mục tiêu “100 năm” lần thứ hai.
Về công tác cán bộ, quy hoạch nhân sự: Đây có thể là nội dung nhạy cảm và được quan tâm nhiều nhất. Theo thông lệ, việc xây dựng quy hoạch Ban Chấp hành Trung ương khóa mới (cả ủy viên chính thức và dự khuyết), quy hoạch nhân sự cấp chiến lược cho Bộ Chính trị, Ban Thường vụ Bộ Chính trị và các vị trí lãnh đạo chủ chốt của Đảng, Nhà nước nhiệm kỳ tiếp theo thường được triển khai từ giữa nhiệm kỳ và hoàn thiện dần qua các hội nghị trung ương liên tiếp trước khi trình Đại hội xem xét, quyết định chính thức. Trong bối cảnh loạt vụ kỷ luật, xử lý cán bộ cấp cao (đặc biệt trong quân đội) đã diễn ra dồn dập từ Hội nghị Trung ương 4 (tháng 10/2025) đến giữa năm 2026, nhiều khả năng Hội nghị Trung ương 5 sẽ cần chính thức hóa, hoàn thiện thêm một bước quy hoạch nhân sự, trong đó xử lý dứt điểm các vị trí khuyết do kỷ luật cán bộ để lại (đặc biệt là các ghế trống trong Quân ủy Trung ương, Bộ Chính trị nếu có), đồng thời giới thiệu bổ sung nhân sự trẻ, có năng lực vào diện quy hoạch chiến lược.
Về hoàn thiện bộ máy tổ chức: Trung Quốc có thể tiếp tục rà soát, điều chỉnh mô hình tổ chức bộ máy đảng, chính quyền các cấp nhằm khắc phục sự chồng chéo chức năng, nâng cao hiệu quả quản trị quốc gia, đặc biệt trong bối cảnh yêu cầu quản trị các lĩnh vực mới (kinh tế số, an ninh phi truyền thống, quản trị AI) ngày càng phức tạp, đòi hỏi năng lực thể chế cao hơn.
Đánh giá, dự báo về tình hình Trung Quốc sau Hội nghị
Trên cơ sở phân tích những nội dung dự kiến nêu trên, có thể đưa ra một số đánh giá, dự báo về xu hướng phát triển của Trung Quốc trong giai đoạn sau Hội nghị Trung ương 5 khóa XX, tức là giai đoạn cuối năm 2026 đến năm 2027 – thời điểm diễn ra Đại hội XXI.
Về chính trị nội bộ, tình hình sẽ tiếp tục ổn định về tổng thể, quyền lực tiếp tục tập trung quanh hạt nhân lãnh đạo Tập Cận Bình, không xuất hiện những thay đổi đột biến về cơ cấu quyền lực cấp cao nhất trước Đại hội XXI. Nhưng sẽ có những nhân sự cấp cao mới được bổ nhiệm để bổ sung vào các vị trí còn thiếu, và cũng là để hợp thức hoá quy trình chuẩn bị nhân sự, đảm bảo tính kế thừa cho Đại hội XXI. Cường độ chống tham nhũng, xử lý nội bộ sẽ tiếp tục duy trì ở mức cao như một phần của quá trình “làm sạch” đội ngũ trước khi bước vào giai đoạn chuyển giao, kiện toàn nhân sự quy mô lớn.
Đối với truyền thông quốc tế, sắp tới có thể sẽ có những là sóng tấn công thông tin mới. Các kịch bản tiêu cực về hệ thống chính trị ĐCSTQ và quyền lực của ông Tập Cận Bình sẽ được khai thác mạnh, nhằm hạ thấp uy tín của ĐCSTQ và bản thân ông Tập. Chiến tranh thông tin luôn là một phần không thể thiếu trước các Đại hội then chốt. Tin giả về tình hình Trung Quốc sẽ được phát tán mạnh hơn trong thời gian tới.
Về kinh tế, dự báo tăng trưởng GDP cả năm 2026 của Trung Quốc nhiều khả năng sẽ đạt quanh mức mục tiêu 4,5-5% đã đề ra, dù áp lực vẫn sẽ tồn tại trên các lĩnh vực nhất định do độ trễ của các chính sách điều chỉnh. Xu hướng chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghệ cao, kinh tế số, kinh tế xanh nhiều khả năng sẽ tiếp tục được đẩy mạnh và có thể đạt được những kết quả cụ thể hơn, đặc biệt trong các lĩnh vực Trung Quốc đang có lợi thế cạnh tranh rõ rệt như xe điện, pin lithium, năng lượng tái tạo, trí tuệ nhân tạo ứng dụng. Hơn nữa, nền kinh tế bạc có khả năng kết hợp ứng dụng công nghệ hiện đại sẽ ghi nhận những bước tiến đáng kể đầu tiên. Tuy nhiên, các rào cản chưa thể được giải quyết hoàn toàn như vấn đề già hoá dân số, nợ địa phương, nhu cầu tiêu dùng chưa đủ động lực để bùng nổ hay mặt trái của các lĩnh vực an ninh mới nổi sẽ đặt ra nhiều vấn đề mới cho kế hoạch phát triển của Trung Quốc.
Về đối ngoại, hai vành đai ưu tiên vẫn sẽ là khu vực quan tâm chính trong chiến lược đối ngoại của Bắc Kinh. Trung Quốc sẽ chủ động hơn trong cuộc cạnh tranh toàn diện với Mỹ – có chênh vênh, nhưng không thể để đổ vỡ. Vừa hợp tác vừa đấu tranh là biểu hiện căn bản mà ở đó, tình hình hợp tác sẽ khó bền chặt, có tính thất thường cao, nhất là khi Donald Trump cũng có nhiều việc phải làm cho cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ sắp tới.
Về vấn đề Đài Loan, kịch bản nhiều khả năng nhất trong ngắn – trung hạn (đến hết năm 2027) vẫn là duy trì hiện trạng căng thẳng có kiểm soát, nhưng sẽ có thêm những bước tiến mới để mở rộng vùng xám, bình thường hoá sự kiểm soát biển của Đại Lục xung quanh Đài Loan. Trung Quốc sẽ gia tăng sức ép, nhưng vẫn kiềm chế sử dụng vũ lực quy mô lớn, trong khi vẫn theo dõi sát diễn biến chính trị nội bộ Đài Loan và động thái của Mỹ để điều chỉnh mức độ, hình thức gây sức ép phù hợp.
Về quốc phòng – an ninh, dự báo quá trình hiện đại hóa quân đội Trung Quốc sẽ tiếp tục được đẩy nhanh với nguồn lực ngân sách tiếp tục tăng, tập trung vào các lĩnh vực công nghệ cao (không người lái, tác chiến mạng, trí tuệ nhân tạo quân sự), đồng thời công tác chấn chỉnh kỷ luật, chống tham nhũng trong quân đội sẽ tiếp tục là ưu tiên nhằm khôi phục hiệu quả chỉ huy, tác chiến sau loạt vụ việc nghiêm trọng đã xảy ra. Một năm tới, nhiều khả năng sẽ cân nhắc bầu bổ sung các nhân sự cấp cao PLA còn thiếu.
Về tổng thể, có thể nhận định Hội nghị Trung ương 5 khóa XX, dù không phải là một sự kiện có tính bước ngoặt đột biến, sẽ đóng vai trò như một “trạm kiểm định giữa kỳ” quan trọng, giúp Trung Quốc rà soát, điều chỉnh lộ trình thực hiện các mục tiêu chiến lược trung – dài hạn, đồng thời từng bước hoàn thiện công tác chuẩn bị về đường lối, tổ chức, nhân sự cho Đại hội XXI – sự kiện chính trị có ý nghĩa quyết định đối với việc định hình bộ máy lãnh đạo và đường hướng phát triển của Trung Quốc trong giai đoạn 2027-2032 và xa hơn.
Khuyến nghị chính sách đối với Việt Nam
Trên cơ sở các phân tích, dự báo nêu trên, báo cáo đề xuất một số định hướng, khuyến nghị chính sách đối với Việt Nam trong quan hệ với Trung Quốc thời gian tới, đặt trong khuôn khổ đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa, chủ động và tích cực hội nhập quốc tế của Đảng và Nhà nước.
Thứ nhất, cần tiếp tục duy trì, củng cố quan hệ láng giềng hữu nghị, Đối tác Chiến lược Toàn diện ở tầm cao, thông qua duy trì đều đặn các cơ chế trao đổi đoàn cấp cao, tiếp xúc thường xuyên giữa lãnh đạo hai Đảng, hai nước, đặc biệt trong bối cảnh Trung Quốc đang bước vào giai đoạn chuẩn bị nhân sự quan trọng cho Đại hội XXI. Các cơ quan tham mưu chủ động nghiên cứu, theo dõi sát diễn biến nhân sự, các điều chỉnh đường lối của Đảng Cộng sản Trung Quốc được xác định tại Hội nghị Trung ương 5 và các hội nghị tiếp theo để kịp thời nắm bắt xu hướng, điều chỉnh chính sách phù hợp, tránh bị động.
Thứ hai, về cách tiếp cận đối với các sáng kiến toàn cầu của Trung Quốc. Trung Quốc sẽ tiếp tục thực thi “Bộ Tứ sáng kiến”, mở rộng và đẩy nhanh quá trình xây dựng cộng đồng chia sẻ tương lai chung, tiến tới thúc đẩy một mô hình toàn cầu hóa mang màu sắc Trung Hoa với một chuỗi cung ứng đa tầng mới. Việt Nam tiếp tục thực hiện các cam kết đã thống nhất với Trung Quốc qua các chuyến thăm cấp cao, đồng thời cũng khẳng định vai trò của mình trong mô hình phát triển đa hệ thống toàn cầu hiện nay, giữ vững lập trường trung lập, thận trọng nhưng chủ động tiếp cận, kiên định về nguyên tắc, linh hoạt về sách lược.
Thứ ba, về vấn đề hợp tác kinh tế, thương mại, liên kết chuỗi cung ứng, trong ngắn hạn khi toàn cầu tồn tại các hệ thống chuỗi cung ứng, các mô hình hợp tác khác nhau, Việt Nam có thể tận dụng khai thác lợi ích từ tất cả các hệ thống trên cơ sở đường lối ngoại giao cân bằng. Đặc biệt, Việt Nam cần chủ động thích ứng trước những điều chỉnh mới của Trung Quốc trong các lĩnh vực mới nổi.
Việt Nam có thể tận dụng cơ hội từ quá trình chuyển dịch chuỗi cung ứng và xu hướng “đi ra ngoài” của doanh nghiệp Trung Quốc, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ xanh, năng lượng tái tạo, xe điện – nơi Việt Nam có thể tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị khu vực. Tuy nhiên, cần có chính sách quản lý phù hợp đối với dòng vốn đầu tư, hàng hóa Trung Quốc nhằm hạn chế tác động từ các rủi ro “gian lận xuất xứ”; tiếp tục tái cơ cấu tỷ trọng thương mại, nỗ lực giảm tình trạng mất cân bằng thương mại giữa các đối tác lớn; thúc đẩy hợp tác công nghệ, chuyển giao công nghệ thực chất, có chọn lọc, tránh rơi vào bẫy chỉ tiếp nhận công nghệ trung gian, thâm dụng lao động, tiêu hao tài nguyên, gây tác động xấu tới môi trường.
Thứ tư, về vấn đề Biển Đông, trong bối cảnh Trung Quốc dự kiến tiếp tục duy trì cách tiếp cận hiện có, tức là bảo vệ các yêu sách, mở rộng ảnh hưởng bằng chính sách linh hoạt phản ứng với các chủ thể bên ngoài, Việt Nam cần tiếp tục duy trì các chính sách hiện có, kiên trì nguyên tắc giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế; tích cực, chủ động thúc đẩy đàm phán, sớm hoàn tất Bộ Quy tắc Ứng xử ở Biển Đông (COC) thực chất, hiệu quả, có tính ràng buộc pháp lý cùng các nước ASEAN; đồng thời tiếp tục kiên quyết, kiên trì đấu tranh bảo vệ chủ quyền, quyền chủ quyền, quyền tài phán trên các vùng biển của Việt Nam thông qua các biện pháp hòa bình, phù hợp luật pháp quốc tế, kết hợp đấu tranh ngoại giao, pháp lý với duy trì hiện diện thực địa hợp pháp, đồng thời không ngừng tăng cường năng lực chấp pháp trên biển.
Ngoài ra, Việt Nam cần đặc biệt theo dõi các diễn biến mới trong cạnh tranh chiến lược Mỹ – Trung thông qua cửa ngõ Philippines, các va chạm, mâu thuẫn trên biển Đông giữa Trung Quốc và Philippines thời gian qua tiếp tục diễn biến phức tạp. Mặc dù không phải là bên tham gia vào các va chạm trên biển, Việt Nam vẫn cần tăng cường năng lực hiện diện, bám sát thực địa, chuẩn bị các phương án cần thiết để hạn chế tác động từ cuộc cạnh tranh giữa các nước đối với chủ quyền hiển nhiên của Việt Nam; tích cực sử dụng các cơ chế đa phương, đề cao vai trò trung tâm của ASEAN để định hướng các bên thực hiện các hành động có trách nhiệm, hướng tới việc hoàn thành đàm phán COC.
Thứ năm, về quốc phòng – an ninh, trước xu hướng hiện đại hóa quân đội nhanh chóng và toàn diện của Trung Quốc, Việt Nam cần tiếp tục đẩy mạnh xây dựng nền quốc phòng toàn dân, an ninh nhân dân vững mạnh, kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế với củng cố quốc phòng, an ninh; chủ động nghiên cứu, đánh giá tác động của các công nghệ quân sự mới (AI, không người lái, tác chiến mạng, công nghệ sinh học biển…) đối với cục diện an ninh khu vực để có sự chuẩn bị, thích ứng phù hợp; đồng thời duy trì quan hệ quốc phòng bình thường, ổn định với Trung Quốc trên cơ sở tôn trọng độc lập, chủ quyền của nhau, giữ vững chính sách Bốn không. Không ngừng nâng cao năng lực thích ứng của các lực lượng trên biển thông qua việc đúc kết các kinh nghiệm mới từ các điểm nóng trên biển thời gian qua (ví dụ khủng hoảng vùng Vịnh, các va chạm Trung Quốc – Philippines). Không những vậy, bên cạnh các lực lượng chuyên trách, dân quân biển, ngư dân, với sự phát triển mạnh của khoa học, công nghệ, Việt Nam cũng có thể nghiên cứu khả năng tham gia của các lực lượng trong đất liền trong việc hỗ trợ nâng cao năng lực kiểm soát biển.
Thứ sáu, nỗ lực thích ứng với cạnh tranh nước lớn nhìn từ tổng thể, Việt Nam cần tiếp tục kiên định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại, không chọn bên, chủ động, linh hoạt cân bằng quan hệ với các nước lớn trên cơ sở bảo đảm cao nhất lợi ích quốc gia – dân tộc; tận dụng vị thế “điểm cân bằng chiến lược”, “quốc gia trung gian” mà nhiều nước lớn đang tìm kiếm quan hệ tại khu vực Đông Nam Á để mở rộng không gian phát triển, thu hút đầu tư, công nghệ từ cả hai phía, tránh để quan hệ với một đối tác lớn ảnh hưởng tiêu cực tới quan hệ với đối tác lớn khác.
Thứ bảy, về công tác nghiên cứu, dự báo chiến lược, cần tiếp tục đầu tư, tăng cường năng lực của các cơ quan nghiên cứu, tham mưu chiến lược về Trung Quốc, xây dựng đội ngũ chuyên gia am hiểu sâu về thể chế chính trị, quá trình hoạch định chính sách, văn hóa chính trị của Trung Quốc, nhằm nâng cao khả năng phân tích, dự báo sớm các xu hướng chính sách của Trung Quốc (đặc biệt là các quyết sách được đưa ra tại các kỳ đại hội, hội nghị trung ương). Không những vậy, việc nghiên cứu các lĩnh vực, quốc gia, khu vực khác có liên quan, tác động tới sự phát triển của Trung Quốc cũng cần được xem trọng, tránh tình trạng tồn tại sự rời rạc, thiếu tính hợp tác, tương hỗ lẫn nhau giữa các đơn vị nghiên cứu, qua đó phục vụ hiệu quả hơn cho công tác hoạch định chính sách đối ngoại, kinh tế, quốc phòng – an ninh của Việt Nam trong quan hệ với nước láng giềng có ảnh hưởng đặc biệt quan trọng này.
Thứ tám, tăng cường công tác thông tin – tư tưởng trong bối cảnh chiến dịch tấn công thông tin, chiến tranh nhận thức sẽ phức tạp trong thời gian tới. Các vấn đề về Trung Quốc sẽ thu hút sự quan tâm của dư luận quốc tế trong thời gian nước này chuẩn bị cho Đại hội XXI năm 2027, biên độ sai lệch giữa các nguồn tin thân Trung Quốc và bài xích Trung Quốc sẽ gia tăng mạnh. Điều đó sẽ khiến việc nhận thức, đánh giá đúng tình hình của các bên trung lập như Việt Nam có thể bị ảnh hưởng. Các đơn vị truyền thông thông tin ở Việt Nam cần quán triệt quan điểm thận trọng, khách quan, trung lập trong việc xử lý các thông tin, vừa giúp phục vụ cho các cơ quan tham mưu tiếp nhận được các thông tin chính xác, vừa giúp dư luận xã hội có được nhận thức phù hợp, đảm bảo không ảnh hưởng tới mối quan hệ của Việt Nam với các đối tác.
Kết luận
Hội nghị Trung ương 5 khóa XX của ĐCSTQ, dự kiến diễn ra vào tháng 10/2026, là một sự kiện chính trị quan trọng, phản ánh và định hình nhiều xu hướng phát triển cốt lõi của Trung Quốc trong giai đoạn chuyển tiếp nhạy cảm giữa hai kỳ Đại hội Đảng. Trên cơ sở phân tích tình hình chính trị, kinh tế, đối ngoại, quốc phòng – an ninh của Trung Quốc trong giai đoạn tiền hội nghị, cùng với việc nhận diện các yếu tố chi phối cả trong và ngoài nước, báo cáo cho thấy một bức tranh tổng thể về Trung Quốc là: ổn định về chính trị, ổn định về “quyền lực trung tâm” nhưng đang trải qua một quá trình tái cơ cấu hệ thống “quyền lực ngoại vi” sâu rộng nhằm chuẩn bị cho Đại hội XXI; tăng trưởng kinh tế chậm lại nhưng đang chuyển đổi thực chất sang mô hình phát triển dựa trên đổi mới sáng tạo, kinh tế số và kinh tế xanh; đối ngoại tiếp tục mở rộng không gian chiến lược thông qua “bộ tứ sáng kiến” và mạng lưới quan hệ với phương Nam toàn cầu, trong khi vẫn phải quản lý mối quan hệ phức tạp, vừa cạnh tranh vừa phụ thuộc lẫn nhau với Mỹ; và quốc phòng – an ninh tiếp tục được hiện đại hóa nhanh chóng, toàn diện, gắn với khái niệm an ninh quốc gia tổng thể.
Đối với Việt Nam, việc theo dõi sát, phân tích thấu đáo những chuyển động chính trị – chính sách của Trung Quốc quanh Hội nghị Trung ương 5 và tiến trình chuẩn bị Đại hội XXI có ý nghĩa thiết thực, giúp chủ động nắm bắt cơ hội, nhận diện thách thức, từ đó xây dựng, điều chỉnh chính sách đối ngoại, kinh tế, quốc phòng – an ninh phù hợp, bảo đảm cao nhất lợi ích quốc gia – dân tộc, đồng thời góp phần củng cố quan hệ láng giềng hữu nghị, Đối tác Chiến lược Toàn diện, vì hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển ở khu vực và trên thế giới./.
Hết
Tác giả: Hoàng Hải
Bài viết thể hiện quan điểm riêng của tác giả, không nhất thiết phản ánh quan điểm của Nghiên cứu Chiến lược. Mọi trao đổi học thuật và các vấn đề khác, quý độc giả có thể liên hệ với ban biên tập qua địa chỉ mail: [email protected]
Tài liệu tham khảo
[1] 中华人民共和国国务院令第834号, http://www.scio.gov.cn/zdgz/jj/202604/t20260408_983865.html
[2] Edan Morag (2026), The Dragon and the Clock—2027 as the Turning Point Year Between China and Taiwan, https://www.inss.org.il/publication/china-taiwan-2027/
[3] 《党建》杂志 (2025), 准确把握“十五五”时期在基本实现社会主义现代化进程中的重要地位, https://www.news.cn/politics/20251226/8f409dbb6ddf4bd0a0e5127580d7afb3/c.html
